تخم شربتی؛ ترکیبات تشکیل دهنده و ویتامین ها
تخم شربتی حاوی منیزیم، منگنز، مس، زینک(روی)، نیاسین (ویتامین ب۳) و ویتامینهای دیگر بوده و سرشار از فیبرهای محلول در آب میباشد.
مواد مغذی در هر ۱۰۰ گرم تخم شربتی عبارتند از:
انرژی ۲/۰۳۴ کیلوژول
کربوهیدرات ها ۴۲/۱۲ گرم
فیبر ۳۴/۴ گرم
چربی ۳۰/۷۴ گرم
چربی های اشباع شده ۳/۳۳۰ گرم
چربی های تک اشباع نشده ۲/۳۰۹ گرم
چربی های چند اشباع نشده ۲۳/۶۶۵ گرم
پروتئین ۱۶/۵۴ گرم
ویتامین آ ۵۴ میکروگرم
کلسیم ۶۳۱ میلی گرم
آهن ۷/۷۲ میلی گرم
منیزیم ۳۳۵ میلی گرم
منگنز ۲/۷۲۳ میلی گرم
فسفر ۸۶۰ میلی گرم
پتاسیم ۴۰۷ میلی گرم
سدیم ۱۶ میلی گرم
روی ۴/۵۸ میلی گرم
تخم شربتی منبع فوقالعادهی اسیدهای چرب امگا ۳ و امگا ۶ میباشد. حدود ۲۰ درصد وزن دانه های به این کوچکی حاوی اسیدهای چرب امگا ۳ است که از این نظر شباهت زیادی با تخم کتان دارد و به همین دلیل، غذایی عالی برای مغز و قلب است. میزان امگا ۳ موجود در تخم شربتی، ۸ برابر ماهی سالمون است. اگر میخواهید بیماریهای قلبی عروقی از شما دور باشد حتماً به خواص محافظتی این دانههای ریز اعتماد کنید.
تخم شربتی به جز آمینو اسید تورین، همه آمینواسیدهای مورد نیاز بدن را در خود دارد و غذایی کامل محسوب می شود.
تخم شربتی دارای ۲۰ درصد پروتئین است و جایگزین بسیار خوبی برای تخم مرغ محسوب می شود. تنها کافی است آن را با آب مخلوط کنید و ژله ی به دست آمده را به جای تخم مرغ، در غذاهای خود استفاده کنید.
تخم چیا سرشار از آنتی اکسیدان ها است. میزان آنتی اکسیدان های آن، ۴ برابر قره قاط است.
میزان ویتامین C موجود در آن، ۷ برابر پرتقال است.
آهن موجود در آن، سه برابر اسفناج است.
پتاسیم موجود در آن، دو برابر پتاسیم موجود در موز است.

خواص تخم شربتی در سلامت بدن و رفع بیماری ها
جلو گیری از افزایش فشار خون و تقویت قلب
از افزایش فشار خون جلوگیری کرده و قلب را تقویت می کند. معمولاً بعد از خوردن غذا به ویژه غذاهای پر نشاسته، فشارخون بالا می رود و اگر تخم شربتی همراه غذا خورده شود مواد نشاسته ای به تدریج قند موجود در خود را آزاد می کنند و به این ترتیب شما به طور تدریجی انرژی متعادل در طول روز خواهید داشت. کافی است تخم شربتی را در عرق بید مشک یا نسترن بریزید و نوش جان کنید.
تنظیم قند خون
تخم شربتی به تعادل گلوکز خون کمک می کند و برای بیماران دیابتی، غذایی عالی است. این ماده ی ژله ای با کند کردن فعالیت آنزیم ها بر روی کربوهیدرات ها، از تجزیه ی سریع آن ها در بدن جلوگیری می کند. . قند خون را تنظیم کرده و بنابراین شما را از خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ در امان نگه میدارد.
رفع عطش و بهبود عملکرد کلیه ها و روده ها
تخم شربتی با دفع مواد زائد بدن از طریق رودهها به عملکرد خوب آنها کمک میکند. تخم شربتی در رفع عطش بسیار موثر است. مقداری از تخم شربتی را به شربتی که دوست دارید اضافه کنید و بعد از گذشت حداقل دو دقیقه بنوشید.
خواص تخم شربتی جهت درمان ناراحتی های گوارشی
از تخم شربتی برای درمان ناراحتیهای گوارشی مانند درد معده، نفخ، یبوست، سوءهاضمه و بی نظمی کارکرد رودهها استفاده میشود. بعد از خوردن یک غذای تند مقداری از این دانه های مغذی بجوید چون حاوی مقدار زیادی پتاسیم هستند ( دو برابر مقداری که موز دارد ) که کمک میکند کمتر دچار نفخ شوید. به علاوه تخم شربتی حاوی مقدار زیادی فیبر غذایی است که برای درمان دردهای معده و گوارش غذایی فوق العاده محسوب می شود.
خواص تخم شربتی جهت بیماریهای تنفسی
این دانه های ریز سیاه رنگ دارای خواص زیادی است از جمله برای درمان بیماریهای تنفسی مفید است. مخلوطی از آن با زنجبیل و عسل در درمان آسم، سرفه، سرماخوردگی، آنفلوانزا و برونشیت موثر است.
تقویت استخوان ها، مو و ناخن
میزان کلسیم موجود در تخم شربتی، پنج برابر شیر است و برای پوست، مو و ناخن ها مفید است. در عین حال کسانی که در جذب کلسیم مشکل دارند باید بدانند که یک ماده معدنی به نام بورون در تخم شربتی وجود دارد که باعث انتقال کلسیم به استخوانها میشود.
آرامش اعصاب و رفع خستگی با تخم شربتی
تخم شربتی حاوی منیزم است که به کاهش کورتیزول ( هورمون استرس ) کمک میکند. پایین بودن سطح منیزیم بدن باعث سردرد و خستگی می شود. دانه های چیا همچنین حاوی ترپیتوفان و آمینو اسید هستند که می توانند به بدنتان در تولید سروتونین کمک کنند. سروتونین به بدن کمک میکند با اضطراب مبارزه کند و الگویی منظم تر داشته باشد. بنابر این، تخم شربتی خلق و خوی فرد را خوب میکندو خستگی مفرط ذهنی، تنشهای عصبی، افسردگی، میگرن و مالیخولیا را برطرف میکند. برای آرامش و تقویت اعصاب، روزانه یک یا دو بار تخم شربتی را در عرق بادرنجبویه مخلوط کنید و آن را با عسل شیرین کنید و بنوشید.
رفع سرفه با تخم شربتی
از آن جا که تأثیر ضد اسپاسمی دارد، سیاه سرفه را برطرف میکند. برای رفع تنگی نفس و سرفههای خشک، یک قاشق مرباخوری تخم شربتی را در یک لیوان آب ولرم حل کنید و آن را جرعه جرعه بنوشید.
درمان سرما خوردگی با تخم شربتی
از مخلوط تخم شربتی با زنجبیل و عسل را برای درمان آسم، سرفه، سرما خوردگی، آنفلوانزا و برونشیت استفاده می کنند.
خواص تخم شربتی برای لاغری
استفاده از تخم شربت در محلول آب یکی از بهترین مواد برای کم کردن وزن است. دانه های ژلاتینی تخم شربتی بدون آنکه کالری داشته باشد تا مدت ها فرد را سیر نگه می دارد و به جای خوردن داروهای زیان آور برای کم کردن اشتها، میتوان از تخم شربتی استفاده کرد. اگر میخواهید لاغر شوید به تخم شربتی اعتماد کنید، به خطر اینکه فیبر موجود در آنها باعث لعابدار شدنشان شده و احساس سیری بیشتری ایجاد میکنند.
فواید مصرف تخم شربتی در دوران بارداری و شیر دهی
در دوران بارداری مصرف روزانه ۱۰گرم تخم شربتی برای تقویت قلب و صحت مزاج وخوشرنگی و زیبایی طفل بسیار مفید است.
مصرف تخم شربتی در دوره شیردهی، سبب ازدیاد شیر مادر می شود ولی در مصرف آن زیاده روی نشود.
خواص روغن تخم چیا
از روغنی که با خرد کردن تخمهای شربت به دست میآید، برای درمان عفونتهایی مانند زخم، بریدگی، عفونت مثانه، عفونت پوست و… استفاده میشود. در کشور چین، از تخم شربتی برای درمان عفونت، درد معده، گزیدگی مار و حشرات و پایین آوردن دمای بدن استفاده میشود.
موارد منع مصرف تخم شربتی
اگر داروی خاصی مصرف میکنید نیز بهتر است قبل از مصرف تخم شربتی با پزشک خود مشورت کنید. اشخاص مبتلا به کرم معده نباید از تخم شربتی استفاده کنند. زیاده روی در مصرف تخم شربتی موجب ایجاد سر گیجه و همچنین بروز اختلال در حس بینایی می شود. مصرف این دانهها برای افرادی که داروهای ضد انعقاد میخورند نیز توصیه نمیشود.
توجه داشته باشید که این دانههای ریز حاوی گلوتن هستند و اگر شما جزو افراد حساس به این ترکیب هستید در مصرف آن دقت کنید. تخم شربتی همچنین باعث کاهش فشارخون میشود برای همین سالمندانی که داروی ضد فشار مصرف میکنند باید حواسشان به مصرف آن باشد.
نکات جالب در مورد تخم شربتی
تخم شربتی یا دانه چیا، گیاهی خودرو و یک ساله از خانواده نعناعیان و شبیه به ریحان ولی با برگها و تخم های ریزتر می باشد. این گیاه بومی آمریکای مرکزی بوده به نحوی که آزتکها (یکی از تمدنهای آمریکایی) از این دانه های بسیار مقوی، به همراه ذرت به عنوان ماده ای غذایی استفاده می کردند. سال ها است که مردم مکزیک به خواص مقوی این دانه ها پی برده اند و از آن استفاده می کنند. اما به تدریج، بذر آن مانند ذرت به دیگر نقاط جهان نیز برده شده است.
مردم ایران هم از طرفداران تخم شربتی هستند. این گیاه نامهای دیگری از جمله بادروج، تره خراسانی، اوقیمن، حوک، بورنگ، صریرا و بادروج ابیض نیز دارد و از قدیم به عنوان یک نوشیدنی سنتی بین ایرانیان جای داشته است.
این گیاه در اوایل بهار در کوهستانها و بیابانها می روید. ساقه های آن مربع شکل و گل های آن به رنگی مایل به قرمز و صورتی است. تخم آن سیاه شفاف است و وقتی که در آب ریخته شود سریعاً حالتی خمیری یا ژله ای و لعابدار به رنگ خاکستری ایجاد میشود و تا 9 برابر حجم خود می تواند آب را در خود دخیره کند.